29 september 2015 | Tekst: Arno Been | www.movemens.nl
 

De afgelopen 20 jaar zijn de ontwikkelingen in de IT wereld stormachtig. De MB’s en GB’s vliegen je om de oren. Van een lawaaiig analoog modem zitten we nu op geruisloos glasvezel. En het einde is nog lang niet in zicht. Ondanks dat alles keren we af en toe naar een eerder punt terug om naast alle vernieuwingen goede zaken uit het verleden weer opnieuw op te pikken. Hier in MoveMens willen we enkele vernieuwingen nog eens de revue laten passeren. Want terugkijkend op de afgelopen 20 jaar zijn er een aantal duidelijke momenten geweest waarop vragen van zorgverleners de samenstelling van het aanbod hebben bepaald. In de samenwerking tussen de leverancier en de gebruiker zijn eigenlijk alle nieuwe ontwikkelingen geboren. Zoals Michael Braungart, verbonden aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, al eens zei: “History shows that real innovation always came from teams, not from individuals.”

 

Van losse computers naar netwerken

De eerste grote verandering was die van losse computers naar netwerken. Naarmate de aanwezigheid van meerdere computers binnen een praktijk toenam, werd ook de behoefte naar een netwerk om alle computers te laten samenwerken en informatie te delen groter. Al snel werden er servers ingezet om dit stabiel en adequaat te faciliteren. In 2002 meldde zich de eerste praktijk die het netwerk nog verder wilde uitbreiden en zelfs meerdere vestigingen in het netwerk wilde opnemen. Dankzij de op dat moment nieuwe remote sessie mogelijkheden van Windows NT en vooral Windows 2000 Server, werd in feite de eerste ´hosting´ oplossing ontworpen en met veel succes geïnstalleerd en gebruikt. Omdat op dat moment de internetverbindingen nog traag en ‘duur’ waren, moest de server binnen de telefoonregio geplaatst worden zodat de belkosten beheersbaar bleven. Dankzij de uitgebreide remote beheer mogelijkheden bleek dit een uitstekende oplossing. De komst van ISDN en vooral ADSL maakte het mogelijk om deze, inmiddels bewezen, oplossing breder in te zetten door de servers in een speciaal datacenter te plaatsen en meerdere klanten een server te laten delen. Deze manier van werken was stukken voordeliger en bleek ook voor kleine organisaties interessant. Hoewel er al eerder complete oplossingen beschikbaar waren, duurde het tot begin 2006 voordat de eerste klant naar deze mogelijkheid vroeg en op dit nieuwe systeem overstapte.

 

Met het toenemende aantal software tools, opties, koppelingen en andere mogelijkheden, kwam ook de vraag naar servers in de cloud die niet met andere organisaties worden gedeeld: de VPS. De VPS geeft de praktijk meer vrijheden en mogelijkheden bij de inrichting en het gebruik van software. Feitelijk gingen we hier dus eigenlijk weer terug naar de tijd van de eigen server. Inmiddels maken hier ca. 150 zorgverleners gebruik van. De grotere praktijken hebben zo weer de extra mogelijkheden van de eigen server uit het verleden, maar met het voordeel van centraal beheer. Door de vele mogelijkheden en oplossingen, is de laatste tijd vooral weer vraag ontstaan om zoveel mogelijk alles-in-één-hand uit te besteden. Tegenwoordig zijn er naast het bestaande portfolio van hardware, support, applicatiehosting en online-diensten, nu volledige telefonie oplossingen, internetlijnen, ZorgMail en Point-Of-Care-Test systemen en uitgebreide laboratorium testsystemen bij de huisarts beschikbaar.

 

 

Veel ontwikkelingen komen vaak
weer langs hetzelfde punt

 

 

Mobiel werken

De introductie van smartphones en tablets in combinatie met WiFi of 4G mobiel internet maken het mogelijk om steeds alle relevante medische gegevens ter beschikking te hebben. Er kan technisch al zo veel meer dan er volgens de regulering is toegestaan. De regulering kan de technische ontwikkelingen amper bijhouden. Onlangs legde een directeur van een gezondheidscentrum het volgende dilemma aan mij voor: een wijkverpleegkundige zag tijdens haar werk bij een patiënt thuis een wond waarvan zij met haar jarenlange ervaring het gevoel had dat er iets niet in orde was. Zij zou graag een foto maken en deze naar de dermatoloog of huidtherapeut in het gezondheidscentrum willen sturen voor een advies. Echter hoe? Haar privé mobieltje maakt geweldige foto’s, ze heeft het emailadres en zou dus heel simpel de foto kunnen zenden. Maar het mag niet. Medische gegevens mag je niet zonder encryptie over het openbare internet sturen. Aan de techniek ligt het dus niet….

 

Nog vóórdat de term ‘Werken in de Cloud’
geïntroduceerd werd, waren er al veel
zorgverleners die in de cloud werkten

 

Ondersteunende apps

Kort gezegd kunnen we stellen dat de afgelopen 20 jaar ons een zee aan mogelijkheden heeft gebracht waarmee we de komende jaren veilig en gestructureerd moeten leren omgaan. Mee leren omgaan, want de nieuwe mogelijkheden brengen ook veranderingen en verschuivingen in de werkzaamheden met zich mee. Het eerdere voorbeeld van de Point- Of-Care-Test systemen zorgt ervoor dat meer patiënten bij de huisarts gediagnosticeerd kunnen worden. De werkzaamheden verschuiven in dit geval van het lab of de poli naar de huisarts. Zo is onder andere met Intramed de mogelijkheid gecreëerd om de patiënten zelf, op de website van de zorgverlener afspraken te laten plannen, waardoor de zorgverlener niet tijdens de behandeling hoeft te worden gestoord en er zijn diverse ondersteunende Apps. Een goed voorbeeld is de AfsprakenApp van de Appsotheek, waarmee naast het maken van afspraken ook een set oefeningen of filmpjes aan de patiënt beschikbaar wordt gesteld, die thuis als huiswerkoefeningen kunnen worden gedaan.

 

De keerzijde: beveiliging

Medische gegevens zijn momenteel de meest waardevolle gegevens die op internet te vinden zijn. Helaas zullen er altijd lieden zijn die daar misbruik van willen maken: hackers, die in systemen proberen in te breken om waardevolle gegevens te stelen; phishing waarbij men uitgelokt wordt om toegangscodes af te geven; spyware en keyloggers die digitaal met je meekijken om wachtwoorden te achterhalen en ouderwetse virussen. Een virusscanner is dan ook al lang niet meer voldoende. Ook alleen het gebruik van een toegangscode en wachtwoord is niet meer acceptabel.

 

Natuurlijk, via ZorgMail zorgen we dat alle berichten versleuteld worden verzonden en veilig aankomen. Ook zorgdossiers worden op deze wijze, bij verhuizing van een patiënt, doorgestuurd. Maar security begint veel eerder. Eigenlijk begint het met de Internethygiëne, het beleid. Wat legt u vast in de overeenkomsten met uw medewerkers? Mogen ze de laptop van thuis gewoon in het netwerk gebruiken? En al die beveiligingen dan die u voor veel geld heeft laten inrichten? Of: ‘ik heb nu thuis zo’n handig programmaatje gevonden, even van mijn USB stick op mijn praktijkcomputer overzetten’. Klinkt het u bekend in de oren? Dan heeft u er vast wel met uw medewerkers spelregels over op papier gezet. En wees eens eerlijk, houdt dat papiertje ook werkelijk de USB stick tegen? Dat is de keerzijde van het feit dat het allemaal zo makkelijk gaat. Ah, mijn privé mobieltje kan best aan de WiFi van de praktijk worden gekoppeld. En nu we toch bezig zijn, laat de patiënten in de wachtkamer dan ook maar meteen op het WIFI netwerk. De nieuwste Next Generation Firewall oplossingen bijvoorbeeld, dwingen de afgesproken spelregels af. Het is namelijk te makkelijk om alleen op de afspraken zelf te vertrouwen. Zo kunnen bijvoorbeeld van alle aangesloten computers de USB poorten uitgeschakeld worden voor USB sticks en andere opslagmogelijkheden. Of worden alleen laptops toegelaten die eerder ‘goedgekeurd’ zijn en door het systeem worden herkend, maar alleen als de antivirus software up-to-date is!

 

In de samenwerking tussen de leverancier
en de gebruiker zijn eigenlijk alle
nieuwe ontwikkelingen geboren

 

Cloud computing:  the sky is the limit

In het artikel ‘Zorgverleners lopen voorop in gebruik cloudtechnologie’ door Jan Pieter Dijkstra in MoveMens (september 2014), beschrijft hij in feite al welke nieuwe mogelijkheden er dankzij de ‘Cloud’ op ons afkomen. Het gebruik van bloeddrukmeters, Fitbit armbanden en weegschalen die belangrijke waarden meten en direct doorgeven aan de zorgverlener, die door zijn systeem gewaarschuwd wordt als er belangrijke drempels worden overschreden. Met het Point-Of-Care-Test project van VANAD in samenwerking met onder andere ‘Saltro’ en ‘Diagnostiek voor U’ worden momenteel bijvoorbeeld al huisartspraktijken voorzien van een compleet diagnostisch apparaat om ontstekingswaarden te meten. De meetresultaten gaan direct naar het huisartsenlaboratorium, dat de uitslagen analyseert en weer doorstuurt naar de zorgverlener. Op deze wijze kunnen kosten bespaard worden en kunnen patiënten snel, doeltreffend en eenvoudig worden geholpen. Het is slechts een van de vele voorbeelden hoe de IT samen met de zorgverleners op zoek is om de zorgverlener optimaal te laten functioneren, rekening houdend met de druk op de kosten.

 

Toegevoegde waarde: alles in één hand

De toegevoegde waarde van een IT leverancier zit hem niet meer in de computer zelf, maar in alle diensten, support en ondersteuning eromheen. Investeren in branche specifieke IT kennis is dan ook een voorwaarde voor het succes van een IT leverancier. Daarom heeft VANAD VANAD Comvio besloten om de hardware als een ‘dienstenbron’ te zien. De prijs van de computer kan dan uiterst laag blijven omdat de benodigde diensten er omheen veel belangrijker zijn. De computers worden zeer scherp verkocht en aangevuld met waardevolle diensten zoals ‘Werken in de cloud’, Online backup, Antivirus abonnementen, Remote beheer, Proactief beheer, Service abonnement, ZorgMail, IP telefonie, Internetlijnen enz. Het is immers het totaalplaatje dat zorgt voor een goed werkende oplossing voor u als zorgverlener.

 

Al met al zijn er de afgelopen 20 jaar dus grote sprongen gemaakt. Maar in het toepassen van IT in de zorg verwachten we dat dit nog maar het begin is. De toekomst zal het uitwijzen…

 

 

 

 

VANAD Comvio, al jaren partner van MoveMens, is onlangs overgenomen door ENOVATION (onderdeel van de VANAD Group). Met deze overname is VANAD Comvio onderdeel geworden van een internationale organisatie die zeer actief is in de Zorg ICT. Met de kennis, ervaring, producten en diensten die beide organisaties te bieden hebben, zullen zij voortaan nog beter in staat zijn om eerste lijns zorgpraktijken te faciliteren. VANAD Comvio staat bekend als specialist in de levering van kwalitatief hoogwaardige hardware en optimale IT ondersteuning in praktijken in de eerste lijns gezondheidszorg. Ook de IT inrichting van gezondheidscentra wordt door VANAD Comvio uitgevoerd. Door deze activiteiten over te nemen en te integreren binnen ENOVATION versterkt VANAD Group haar positie binnen de gezondheidszorg in Nederland. VANAD Comvio levert al 20 jaar aan vele honderden zorginstellingen het beheer van de complete ICT omgeving. Al in 2004, nog vóórdat de term ‘werken in de Cloud’ in 2006 werd geïntroduceerd, was VANAD Comvio actief op het gebied van cloud computing en werkten diverse zorgverleners al via VANAD Comvio in een cloud. Vandaag de dag maken zo’n 3500 zorgverleners gebruik van deze faciliteit. De VANAD Group is een internationaal opererend bedrijf dat actief is op het gebied van informatie en communicatie en levert ICT oplossingen met een breed scala aan (cloud) diensten. De gedeelde visie op het gebied van cloud computing in de gezondheidszorg maakt deze overname verklaarbaar.